در دنیای امروز، انتخاب محصولات برقی، گازی و آبی نیازمند توجه ویژهای به معیارهای مصرف انرژی است. یکی از ابزارهای کلیدی در این زمینه، برچسب های انرژی هستند که با نمایش میزان مصرف انرژی، به خریداران کمک میکنند تا گزینههای مناسبتری را برگزینند. این برچسبها که با رنگهای متنوع از سبز تا قرمز نشاندهنده سطح مصرف انرژی هر محصول هستند، به نوعی به عنوان شناسنامهای برای کالاها عمل میکنند. انتخاب محصولاتی با مصرف بهینه نه تنها هزینههای انرژی را کاهش میدهد، بلکه به حفظ منابع طبیعی و محیط زیست نیز کمک شایانی میکند. با توجه به روند روز افزون فناوری و بهبود کیفیت و ایمنی محصولات، توجه به اطلاعات موجود بر روی برچسب انرژی میتواند در دستیابی به انتخابهای بهینه و پایدار مؤثر باشد.
برچسب انرژی چیست
این برچسب یکی از استانداردها تفکیک شده از استاندارد ملی ایران به شماره 35295 ساختمان های غیر مسکونی تعیین معیار مصرف انرژی و دستورالعمل این برچسب است. این استاندارد در کلیه ساختمان های اداری و غیر مسکونی لازم اجرا بوده و در کل کشور طبق این چارچوب می باشد.
استانداردهای ملی ایران بر اساس قوانین، ساختار و شیوه نگارش ساخته شده است. به منظور حفظ و هماهنگی با تحولات ملی و بین المللی در زمینه های صنعتی، علمی و خدماتی، استانداردهای ملی ایران در صورت لزوم مورد بازنگری قرار می گیرد.
هرگونه پیشنهاد برای اصلاح یا تکمیل این استانداردها برای بررسی در کمیسیون فنی مربوطه بررسی خواهد شد. بنابراین همیشه باید از آخرین ویرایش استانداردهای ملی ایران استفاده کنید.
برچسب مصرف انرژی چرا مهم است؟
برچسب مصرف انرژی یک برچسب استاندارد است که روی لوازم خانگی و بسیاری از تجهیزات برقی نصب میشود و میزان مصرف برق آن وسیله را نشان میدهد. این برچسب معمولاً شامل اطلاعاتی مثل رده انرژی (A تا G)، میزان مصرف سالانه بر حسب کیلوواتساعت (kWh/سال)، ظرفیت دستگاه و حتی سطح صدای کارکرد است.
اهمیت این برچسب در چند نکته خلاصه میشود:
-
انتخاب آگاهانه خریدار: خریدار قبل از خرید میتواند مقایسه کند که کدام وسیله مصرف برق کمتری دارد.
-
صرفهجویی در هزینه: دستگاه با رده انرژی بالاتر (مثلاً A یا A+++) در طول سال هزینه برق بسیار کمتری نسبت به دستگاههای رده پایین (مثلاً D یا E) خواهد داشت.
-
حمایت از محیط زیست: مصرف کمتر برق یعنی تولید کمتر گازهای گلخانهای و در نتیجه کمک به پایداری محیط زیست.
-
رعایت استانداردهای ملی: در ایران هم از سالهای اخیر نصب برچسب انرژی روی بسیاری از لوازم خانگی الزامی شده است.
پیام هر رنگ و حرف (A تا G، سبز تا قرمز) در برچسب انرژی چیست؟
در برچسب انرژی، هم حروف لاتین (A تا G) و هم رنگها (سبز تا قرمز) نقش کلیدی دارند:
-
رده A (سبز پررنگ): بالاترین سطح بهرهوری انرژی. یعنی وسیله در مصرف برق بسیار بهینه است.
-
رده B (سبز روشن تا زرد متمایل): هنوز کممصرف است، اما کمی بیشتر از A برق مصرف میکند.
-
رده C (زرد): مصرف متوسط، نه بهینه و نه پرمصرف.
-
رده D و E (نارنجی): مصرف بالاتر از حد متوسط، هزینه برق بیشتر.
-
رده F و G (قرمز): پرمصرفترین دستهها. خرید این وسایل در بلندمدت باعث قبض برق سنگین و هزینه زیاد میشود.
رنگ سبز همیشه نشانه «خرید بهصرفه» است و رنگ قرمز «هشدار برای مصرف بالا» را به شما منتقل میکند.
تفاوت A، A+، A++، A+++ و وضعیت فعلی بازار ایران
در سالهای گذشته، به دلیل پیشرفت فناوری و تولید لوازم خانگی کممصرف، طبقهبندی فقط از A تا G دیگر کافی نبود. به همین دلیل ردههای A+، A++ و A+++ معرفی شدند تا سطح بهینهتری را نشان دهند:
-
A+: حدود ۱۰٪ کممصرفتر از A معمولی
-
A++: حدود ۲۰٪ کممصرفتر از A
-
A+++: بیش از ۳۰٪ کممصرفتر از A
در بازار ایران امروز (۱۴۰۳ به بعد)، بسیاری از برندهای معتبر یخچال، لباسشویی و کولرگازی محصولات خود را با رده انرژی A+ یا A++ عرضه میکنند. در برخی گروهها مثل یخچال و ماشین لباسشویی، A+++ رایجترین انتخاب خانوادهها شده است، چون اختلاف قیمت اولیه در مدت کوتاهی با صرفهجویی در قبض برق جبران میشود.
- نکته مهم: اخیراً استانداردهای جهانی در حال بازگشت به ردهبندی سادهتر A تا G هستند و ممکن است در آینده ردههای +++ حذف و جایگزین A یا B شوند، اما در ایران همچنان استفاده از A+++ متداول است.
جدول مقایسه رده های مصرف انرژی
| رده انرژی | رنگ روی برچسب | میزان مصرف | توضیح کاربردی |
|---|---|---|---|
| A+++ | سبز پررنگ | بسیار بهینه (بیش از ۳۰٪ کممصرفتر از A) | بهترین انتخاب در بازار ایران؛ هزینه برق سالانه بسیار پایین |
| A++ | سبز پررنگ | حدود ۲۰٪ کممصرفتر از A | مناسب برای خانوادههایی که به دنبال صرفهجویی پایدار هستند |
| A+ | سبز روشن | حدود ۱۰٪ کممصرفتر از A | گزینه اقتصادی با کارایی خوب |
| A | سبز | بهینه | مصرف استاندارد؛ در برخی دستگاهها رایج است |
| B | سبز متمایل به زرد | نسبتاً کممصرف | گزینه قابل قبول ولی بهتر از A یا +++ نیست |
| C | زرد | متوسط | انتخاب معمولی؛ هزینه برق بالاتر از کلاسهای A |
| D | نارنجی | پرمصرف | هزینههای برق بالا؛ پیشنهاد نمیشود |
| E | نارنجی تیره | پرمصرفتر | معمولاً مدلهای قدیمی و کمکاربرد |
| F | قرمز | بسیار پرمصرف | هزینههای سنگین برق؛ مناسب خرید نیست |
| G | قرمز تیره | بیشترین مصرف | پایینترین سطح بهرهوری انرژی؛ به هیچ وجه توصیه نمیشود |
هدف از استفاده از برچسب مصرف انرژی
- اطلاع رسانی به مصرف کنندگان در مورد میزان مصرف انرژی یک وسیله برقی قبل از خرید
- تشویق تولید کنندگان به ساخت لوازم برقی کم مصرف
- کمک به مصرف کنندگان در انتخاب لوازم برقی با راندمان بالا و صرفه جویی در مصرف انرژی
وسایلی که باید برچسب داشته باشند:
طبق قوانین و مقررات مربوطه، کلیه لوازم برقی جدید که به بازار عرضه می شوند باید دارای برچسب باشند.
برخی از این وسایل عبارتند از:
- لوازم برقی خانگی: بر چسب انرژی یخچال و فریزر، لباسشویی، ظرفشویی، کولر گازی، بخاری برقی، اجاق گاز، مایکروویو، جارو برقی، تلویزیون، پنکه، لامپ و …
- لوازم برقی اداری: کامپیوتر، پرینتر، اسکنر، فکس و …
- لوازم برقی روشنایی: لامپ های رشته ای، لامپ های LED، لامپ های CFL و …
نحوه خواندن برچسب مصرف انرژی
در این برچسب اطلاعات مختلفی از جمله موارد زیر درج شده است:
- نام و مدل وسیله برقی
- نام و آرم شرکت سازنده
- رده مصرف انرژی (حرف لاتین A تا G)
- مصرف انرژی سالیانه (بر حسب کیلووات ساعت در سال)
- میزان صدا (بر حسب دسی بل)
- قابلیت های خاص (مانند سیستم یخ زدایی اتوماتیک)
- رنگها مورد استفاده بر روی برچسب ساختمان بر اساس رنگها اصلی چاپ (CMYK)و به رنگهای فیروزه ای (Cyan)، زرشکی روشن (Magenta)، زرد (Yellow) و سیاه (Black ) است.
با ترکیب درصدهایی از رنگهای فوق، شکل کلی برچسب رنگی حاصل می شود. ترکیب قرار گرفتن رنگها نیز به صورت CMYK است. به طور مثال X بیانگر آن است که صفر درصد فیروزه ای ، % 100 زرشکی روشن، % 70 زرد و صفر درصد سیاه با یکدیگر ترکیب شده اند.
مزایای استفاده از برچسب مصرف انرژی
- آگاهی مصرف کنندگان: به مصرف کنندگان کمک می کند تا در مورد میزان مصرف انرژی لوازم برقی مختلف اطلاعات کسب کرده و با آگاهی بیشتر انتخاب کنند.
- صرفه جویی در مصرف انرژی: با انتخاب لوازم برقی با رده مصرف انرژی بالا می توان در مصرف انرژی و هزینه های آن صرفه جویی کرد.
- کاهش آلودگی محیط زیست: با کاهش مصرف انرژی، به حفظ محیط زیست و کاهش آلودگی آن کمک می شود.
نکته:
- در برخی کشورها، علاوه بر برچسب، از سیستم های رتبه بندی دیگری مانند ستاره یا قطره آب نیز برای نشان دادن راندمان انرژی لوازم برقی استفاده می شود.
- مصرف کنندگان می توانند با مراجعه به وب سایت های سازمان های مربوطه، اطلاعات کاملی در مورد این برچسب و نحوه خواندن آن بدست آورند.
اطلاعات برچسب انرژی ساختمان
- علامت استاندارد
- عنوان برچسب با ذکر نوع کاربر غالب
- رتبه بازده انرژی ساختمان
- تاریخ آغاز بهره برداری از ساختمان
- دوره ارزیابی
- مصرف حامل های انرژی ساختمان برحسب متر مکعب/ کیلو وات ساعت
- شاخص مصرف ویژه انرژی اولیه ساختمان یا Eactual برچسب کیلو وات ساعت بر مترمربع در ساعت
- شاخص مصرف ویژه انرژی اولیه ساختمان ایده آل برچسب کیلو وات ساعت بر متر مربع در ساعت
- نسبت انرژی ساختمان
- مساحت اعیان ساختمان برحسب متر مربع
- مساحت مفید ساختمان برحسب متر مربع
- شهر محل استقرار ساختمان
- نیاز غالب و درجه انرژی سالانه شهر
- نشانی
- کد پستی
- شناسه ملی ساختمان
- شماره برچسب
- تاریخ اعتبار برچسب
تعیین معیار مصرف انرژی در ساختمان های اداری
هدف از تدوین این استاندارد، تعیین معیار مصرف انرژی و دستورالعمل این برچسب برای ساختمان های غیر مسکونی اداری است. این استاندارد برای تمامی ساختمان های غیر مسکونی اداری موجود درحال بهره برداری کاربرد دارد.
با توجه به استفاده از حامل های انرژی مختلف در ساختمان ها، مناسب ترین روش برای تعیین شاخص مصرف ویژه انرژی یک ساختمان، محاسبه انرژی اولیه است که بر اساس حامل های انرژی حرارتی و الکتریکی مصرفی تعیین می شود.
یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر میزان مصرف انرژی ساختمان، شرایط آب و هوایی منطقه جغرافیایی و گونه بندی درجه انرژی سالانه شهر محل استقرار ساختمان است. عواملی مانند دما هوا، رطوبت نسبی، تابش خورشید، سرعت باد و میزان ارتفاع از سطح دریا بر مصرف انرژی ساختمان اثر می گذارد.
در این استاندارد گونه بند درجه انرژی سالانه شهرهای محل استقرار ساختمان ها باید مطابق با پیوست الف استاندارد ملی ایران شماره 35295-3 تعیین شود و برای شهرهایی که در این مرجع وجود ندارد، باید از اطلاعات نزدیکترین شهر موجود در این مرجع استفاده نمود.
در صورتی که بیش از 25 درصد مساحت مفید ساختمان، دارای کاربری غیر اداری باشد. و استاندارد معیار مصرف انرژی برای آن کاربر غیر اداری وجود نداشته باشد، تا زمانی که برای بخش ها غیر اداری آن، کنتور مستقل برق و گاز نصب نشود. یا برای کاربری غیر اداری آن، استاندارد معیار مصرف انرژی تدوین نشده باشد، به آن ساختمان برچسب تعلق نخواهد گرفت.
برای ساختمان های دارای کنتور مشترک برق یا گاز یا هر دو با سایر ساختمان ها، تا زمان نصب کنتور مستقل برای هر ساختمان به صور مجزا، برچسب انرژی ساختمان در صورت درخواست مشترکین باید به صورت یک برچسب واحد با احتساب مصارف انرژی کلیه ساختمان ها دارای کنتور مشترک و تجمیع مساحت مفید آنها صادر شود و در صورت عدم درخواست مشترکین، به هیچ یک از ساختمان ها برچسب تعلق نخواهد گرفت.
معیار مصرف انرژی طبق استاندارد ملی ایران در ساختمان های آموزشی و مدرسه
شاخص مصرف ویژه انرژی اولیه در یک ساختمان غیر مسکونی آموزشی- مدرسه موجود درحال بهره برداری ، بدون در نظر گرفتن مساحت بخش های آموزشی و غیر آموزشی، باید بر مبنای مساحت مفید کل ساختمان محاسبه شود.
برای تعیین شاخص مصرف انرژی اولیه ساختمان، ابتدا باید میزان مصرف ساختمان در هر یک از سه سال دوره ارزیابی را بر مبنای قبوض انرژی و حواله ها صادر شده توسط مراجع ذیصلاح قانونی محاسبه و چک لیست اطلاعات ساختمان را مطابق پیوست تکمیل نمود.
برچسب انرژی ساختمان تنها به ساختمان هایی تعلق می گیرد که رتبه بازده انرژی آن ها یکی از رتبه های A تا G باشد و در غیر اینصورت به ساختمان، برچسب تعلق نمی گیرد. رتبه بازده انرژی ساختمان بر اساس نسبت انرژی و درجه انرژی سالانه شهر محل استقرار آن، تعیین می گردد.
برای اطلاع بیشتر از بازرسی معیار مصرف انرژی و نحوه ساز و کار آن به این منبع مراجعه نمایید.
راهنمای جامع برچسب انرژی و مزایای آن
| عنوان | توضیحات |
|---|---|
| هدف از برچسب انرژی | اطلاعرسانی به مصرفکنندگان درباره مصرف انرژی دستگاهها – تشویق تولیدکنندگان به ساخت محصولات کممصرف – کمک به صرفهجویی در مصرف انرژی |
| لوازم برقی با برچسب انرژی | یخچال و فریزر، لباسشویی، ظرفشویی، کولر گازی، اجاق گاز، مایکروویو، تلویزیون و … |
| معیارهای درجشده بر روی برچسب انرژی | نام و مدل دستگاه – رتبه مصرف انرژی (A تا G) – مصرف انرژی سالیانه (کیلووات ساعت) – میزان صدا (دسی بل) – قابلیتهای خاص |
| مزایای برچسب انرژی | آگاهی مصرفکنندگان – صرفهجویی در مصرف انرژی – کاهش آلودگی محیط زیست |
| رنگها و نشانگرهای برچسب انرژی | رنگها: سبز (کممصرف) تا قرمز (پرمصرف) – رنگها بر اساس ترکیب CMYK شامل فیروزهای، زرشکی، زرد و سیاه |
| استانداردهای ملی ایران برای برچسب انرژی | استاندارد 35295 برای مصرف انرژی در ساختمانهای غیرمسکونی – شامل تمامی ساختمانهای اداری و غیرمسکونی |
| نکات مهم | برچسب انرژی برای همه لوازم برقی جدید الزامی است – در برخی کشورها از سیستمهای رتبهبندی دیگری مانند ستاره یا قطره آب نیز استفاده میشود |
سخن آخر
بهینه سازی مصرف انرژی یکی از شاخصه های مهم در کنترل مصرف انرژی، در کل کشور می باشد. از این رو برای بازرسی و صرفه جویی، برچسب های انرژی در مکان و وسایل مورد نظر نصب می شود.
شرکت دیدبان سنجش امیر کبیر یکی از شرکت های بازرسی می باشد که در این زمینه فعالیت دارد. و تمامی این بازرسی ها را طبق استاندارد های لازم کشوری و در چار چوب قوانین و مقررات برای ساختمان های مذکور انجام می دهد. برای ارتباط با مشاورین این مجموعه کافیست با شماره هایی که در سایت درج شده است تماس حاصل فرمایید.
